MZ - Aforizmë: P.L. de Ayala

Asy como la sombra nuestra vida se va,
que nunca mas torna nyn de nos tornara.

Dhe kështu si dhe hijeja, shkon jeta jonë,
për të mos u kthyer më kurrë, as ajo as ne.

Pero Lopez de Ayala

 “Korça ose Gjiorça është qytezë me 800 shtëpi,…, ka pazar të mirë me rreth 300 dyqane, ka ujra të mira dhe ajër të shëndetshëm. [Korça] është ndërtuar në anën lindore të fushës [së Korçës] e cila ka gjatësi rreth 6 orë dhe gjërësi diku 2 dhe diku 3 orë, fushë kjo pjellore në prodhimin e drithrave dhe bishtajoreve. … Terreni [i qytetit] është i butë, gjë që bën që, mallrat të transportohen me karroca lehtë, kudo që është nevoja.

 Në Korçë të shtunë bëhet pazari, ku mblidhen plot njerëz prej rrethinave. Në qytezën e Korçës, ka qëndrën, kryetari i vëndit, gjykatësi dhe dhespoti, ….

Korça ndodhet 12 orë në perëndim të Kosturit, 18 orë në jugë të Manastirit (Bitolës), dhe 14 orë në jugëlindje të Ohrit.

Në distancën prej një ore në lindje të Korçës, gjenden një sërë malesh [relativisht] të ulta, që janë degëzim dhe vazhdim i Pindit. Prej banorëve këto male quhen, Morava. Në majën e një prej këtyre maleve të ulta, ndodhet akoma në gjëndje rrënoje, një kala e lashtë, e cila duket edhe po të shikosh nga Korça, kala të cilën banorët e quajnë, Qyteti. Ndoshta ka qënë toponomia e lashtë e quajtur, “Guri i Bardhë”.

“Dolëm në këto male dhe gjuajtëm shpendë me dyfek, d.m.th. thëllëza e pëllumba dhe pamë gjëra të çuditshme. Në pjesën lindore të këtyre maleve, d.m.th. nga ana e prapme e tyre, në fshatrat Mborje dhe Drenovë, gjetëm fosile të forta dhe të rënda, të pesë a gjashtë lloje krustaceve deti, me forma të përsosura, [gjetëm gjithashtu] kokilie (guaska deti) të rrumbullakta, kokilie në formë konike, ngjyrë të kuqëremtë, [gjetëm] goca deti e të tjera. [Gjetëm gjithashtu] edhe një lloj petle, me trajtë plotësisht të rrumbullaktë, të përmasave të vogla dhe të mëdha, si para, si rupi, si groshë për nga madhësia. Disa prej këto i hodhëm në zjarr dhe pamë se u bënë hi. Ne duke bërë shaka, i quajtëm këto para të botës së lashtë. Përsa u takon fosileve, ato gjenden me shumicë në sipërfaqe ose po qe se gërmon pak, në shtresat e tokës.”

Shënime : 1) Për të llogaritur distancat atëhere, për 1 orë largësi më këmbë, që thuhet këtu, mund të konsiderohet rreth 5km. 2) Lidhur me petlat (pllakëzat) që digjeshin dhe bëheshin hi, kuptohet se kemi të bëjme me qymyrin e gurit të kësaj zone. Indirekt kuptojmë se, më 1830 minierat e Mborie - Drenovës ndofta nuk ekzistonin.
 

 
Lexoni gjithashtu / More Articles :

» BK/LA - Piktura - Rrugicë korçare, V. Mio.

Rrugica korçare është një vepër e preferuar e piktorit. Ajo edhe sot (viti. 1960) ndodhet në studion e tij: Nga e djathta një portë ngjyrë blë në të erët. Streha e saj lëshon hijen mbi rrugë. Drita e djellit që ndriçon shtëpitë e bardha bie në një pjesë të rrugës dhe të shtëpive dhe i mvesh ato me ngrohtësi. Dy plaka të...

» KE2/3 - Leskoviku rreth viteve 1830.

Një përshkrim i atyre viteve. ‘Përballë Postenanit ndodhet qyteza e Leskovikut me 400 shtëpi prej të cilave një pjesë janë shtëpi të kamura. Vëndndodhja e qytezës është në një panoramë të bukur, me ujëra, dhe me ajër të shëndetshëm. Qyteza ka edhe pazar. Bejlerët e këtushëm janë aktivë në jetën politike,...

» KE2/32 - Mbi furnizimin me ujë të pijshëm të Korçës, para dyqind vjetëve.

Fillimisht në qytet deri në fund të viteve ‘700, përdorej vetëm ujë i pijshëm që nxirrej prej puseve ose që mbushej tek çezmat apo krojet, me presion natyral.Puset ishin të tjeshtë, ose me pompa mekanike dore, të quajturat tullumba që silleshin nga jashtë ose çikrik. Çezmat, uji i të cilave dilte me presion natyral, ishin në...

» KE4/21 - Prejardhja gjeografike e trupave franceze që mbërritën në Korçë, gjatë Luftës së I-rë.

Ushtarët francezë që u vendosën në krahinën e Korçës në këtë kohë, i përkisnin, Trupave ushtarake franceze të Orientit. Këto vareshin prej gjeneral Sarrail i cili e kish qëndrën në Selenik. Ja disa grupime ushtarake franceze dhe gjeografia e prejardhjes së tyre, që morën pjesë në veprimet ushtarake të zhvilluara në këtë...

» BK/SHJT- Ne dhe fqinjët e rrugicës sonë, në kohën kur u prish kisha e Shën Gjergjit në Korçë.

(Skicë, nxjerrë nga punimi me titull;... Thonë se trishtimi ka një fund ...ose,Esse sinoptike mbi botën metafizike të vendlindjes sime, Korçës.autor, Ilia V. BallauriBotim personal, 2001, 517 fq.) Vendi ku u linda dhe u rrita, për herë të parë në botë për të gjitha kohërat, epokat, stadet dhe sistemet që ka kaluar njeriu,...

Share